Showing posts with label tiêu chảy do kháng sinh. Show all posts
Showing posts with label tiêu chảy do kháng sinh. Show all posts

Trẻ uống kháng sinh bị tiêu chảy nên làm gì


Thông thường, khi trẻ bị các bệnh nhiễm khuẩn sẽ được điều trị bằng kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ. Tuy nhiên, loại thuốc này có tác dụng phụ không mong muốn, một trong những tác dụng phụ phổ biến nhất là trẻ bị tiêu chảy do kháng sinh, trường hợp này xảy ra với bất kỳ loại kháng sinh nào. Để gỡ rối cho các bậc phụ huynh, bài viết dưới đây sẽ giải đáp một số thắc mắc thường gặp khi trẻ uống kháng sinh bị tiêu chảy.
1.         Vì sao kháng sinh gây tiêu chảy cho trẻ?
Như chúng ta đã biết, kháng sinh là loại thuốc đầu tay trong việc điều trị các bệnh nhiễm khuẩn. Cơ chế hoạt động của loại thuốc này là tiêu diệt tất cả các vi khuẩn có trong đường ruột, bao gồm cả hại khuẩn lẫn lợi khuẩn. Hai loại vi khuẩn này hoạt động cân bằng nhằm giúp quá trình tiêu hóa và hấp thu dưỡng chất được hiệu quả. Việc sử dụng kháng sinh sẽ làm đảo lộn hệ vi sinh đường ruột, lợi khuẩn bị tiêu diệt sẽ là cơ hội tốt cho hại khuẩn phát triển và tiết ra độc tố gây tổn thương niêm mạc ruột, xuất tiết, phù nề và triệu chứng tiêu chảy do uống kháng sinh.
Trẻ uống kháng sinh bị tiêu chảy

Kháng sinh có thể gây ra tác dụng phụ không mong muốn là tiêu chảy
2.         Trẻ bị tiêu chảy do kháng sinh có nguy hiểm không?
Đa số các trường hợp tiêu chảy do kháng sinh đều ở mức độ nhẹ, tự khỏi sau khi ngưng sử dụng và không nguy hiểm đến tính mạng nếu không bị mất nước. Tuy nhiên, một số trường hợp bệnh biểu hiện nặng với các thương tổn viêm nhiễm phù nề ở đại tràng, tình trạng này còn được gọi là viêm đại tràng giả mạc. Nếu trẻ có các biểu hiện dưới đây thì cha mẹ nên đưa trẻ đến bệnh viện ngay:
-       Bé uống kháng sinh bị tiêu chảy nặng, đi ngoài phân lỏng có lẫn máu
-       Sốt cao
-       Đau bụng, nôn ói quá nhiều
-       Mệt mỏi, ngủ li bì.
3.         Biểu hiện khi trẻ bị tiêu chảy do uống kháng sinh là gì?
Trẻ uống kháng sinh bị tiêu chảy có thể xuất hiện một chuỗi các triệu chứng thay đổi từ nhẹ tới nặng. Sau khi dùng kháng sinh khoảng 1-2 ngày thì trẻ bắt đầu có các biểu hiện như bụng sôi, đau bụng, trướng bụng, đi ngoài nhiều lần với phân lỏng, có thể lẫn chất nhầy. Thông thường các triệu chứng này sẽ tự khỏi trong vòng vài ngày tới 2 tuần sau khi ngừng sử dụng kháng sinh.
Bên cạnh những trường hợp trẻ tiêu chảydo uống kháng sinh nhẹ thì vẫn có những trường hợp sử dụng kháng sinh kéo dài gây nhiều hậu quả nghiêm trọng như mất nước nặng, rối loạn điện giải, viêm loét, thủng ruột, viêm đại tràng giả mạc…
4.         Chăm sóc trẻ bị tiêu chảy tại nhà như thế nào cho đúng cách?
Nếu tình trạng tiêu chảy của trẻ nhẹ và sức khỏe vẫn ổn định thì vẫn có thể tiếp tục cho sử dụng kháng sinh theo ý kiến tham khảo từ bác sĩ và chăm sóc trẻ tại nhà. Trong trường hợp tiêu chảy nặng cần phải dừng ngay loại kháng sinh đang dùng và đưa trẻ đến bệnh viện.
Bù đủ nước và điện giải là việc cần làm ngay khi trẻ bị tiêu chảy. Đã có nhiều trường hợp trẻ bị tử vong do mất nước nặng, vì thế cha mẹ không nên chủ quan.
Trẻ tiêu chảy do kháng sinh có nguy cơ bị tử vong

Trẻ tiêu chảy do kháng sinh có nguy cơ bị tử vong nếu không được bù nước kịp thời
Phụ huynh nên thay đổi chế độ ăn khi bé uống kháng sinh bị tiêu chảy như chia thành nhiều bữa ăn nhỏ trong ngày thay vì 2-3 bữa chính như trước đây để dễ tiêu hóa hơn. Thức ăn cho trẻ vẫn phải đảm bảo đầy đủ dưỡng chất và chế biến dưới dạng mềm lỏng như cháo, súp…không nên kiêng khem vì trẻ có thể bị suy dinh dưỡng sau giai đoạn bệnh. Tránh cho trẻ ăn quá nhiều chất xơ, các chất lên men mạnh, gia vị kích thích, thực phẩm đóng hộp chế biến sẵn, bánh kẹo ngọt và nước giải khát có gas…Cho trẻ ăn thêm sữa chua có chứa probiotics để củng cố sức khỏe đường ruột.
Nếu trẻ còn bú mẹ thì cho trẻ bú như bình thường và tăng cường số lần bú. Trẻ uống sữa công thức có thể pha loãng hơn, tốt nhất nên đút từng thìa chậm.
5.         Xử lý trẻ bị hăm tã khi tiêu chảy như thế nào?
Thông thường, trẻ bị tiêu chảy khiến vùng hậu môn hăm đỏ, mẹ cần vệ sinh nhẹ nhàng vùng này với nước sạch, lau khô bằng khăn mềm rồi thoa lên da bé một lớp vaselin, kem chứa kẽm hoặc các kem chống hăm khác.
6.         Làm gì để ngăn ngừa tiêu chảy do kháng sinh?
Để giảm mức độ nặng và hạn chế trẻ uống kháng sinh bị tiêu chảy, cha mẹ chỉ nên cho trẻ sử dụng kháng sinh khi thật cần thiết và theo chỉ định của bác sĩ, không nên tự ý mua kháng sinh về cho trẻ uống trong khi chưa xác định được bệnh của trẻ. Kháng sinh không có tác dụng với các bệnh nhiễm vi rút hoặc cảm cúm.
Ngoài ra, không nên cho trẻ uống thuốc cầm tiêu chảy, thuốc này làm các chất độc trong cơ thể trẻ không được tống ra ngoài mà dồn ứ trong đường ruột gây biến chứng nguy hiểm.




Cải thiện tình trạng trẻ hấp thụ kém khi bị tiêu chảy do kháng sinh

Theo báo cáo hội nghị đồng thuận khuyến cáo về chẩn đoán và điều trị tiêu chảy ở trẻ em của bệnh viện nhi trung ương, tiêu chảy cấp là một trong những bệnh thường gặp nhất và là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong cho trẻ em, đặc biệt là trẻ nhỏ dưới 5 tuổi. Có nhiều tác nhân gây tiêu chảy cho trẻ nhưng phổ biến nhất là tiêu chảy do uống kháng sinh, trung bình cứ 5 trẻ dùng kháng sinh thì một cháu bị tiêu chảy dù là bất kỳ loại kháng sinh nào.
tiwu chay do khang sinh

Tiêu chảy do uống kháng sinh là một trong những bệnh có tỉ lệ mắc phải cao nhất ở trẻ em.
Với hệ tiêu hóa còn non nớt của trẻ, khi kháng sinh đi vào cơ thể sẽ làm hệ vi sinh đường ruột bị mất cân bằng, kháng sinh trở thành con dao hai lưỡi tiêu diệt các vi khuẩn có hại, đồng thời cũng tiêu diệt luôn các lợi khuẩn. Trẻ bị tiêu chảy do uống kháng sinh có những biểu hiện khá giống với tiêu chảy do nhiễm khuẩn như trẻ đau bụng, đi ngoài nhiều lần với phân sống, phân lỏng có lẫn chất nhầy, sốt nhẹ. Cha mẹ nên theo dõi để phát hiện kịp thời các dấu hiệu mất nước của trẻ như đi tiểu ít, người mệt mỏi, quấy khóc, môi khô, thóp trũng… Biến chứng nguy hiểm nhất của tiêu chảy ở trẻ em là mất nước và điện giải, nếu không được bù nước kịp thời dễ dẫn đến tử vong do mất nước và suy kiệt.

Trẻ hấp thụ kém dễ dẫn đến suy dinh dưỡng và chậm phát triển

Nếu trẻ vẫn bú sữa mẹ thì tăng thời gian bú nhiều hơn. Mặt khác, nếu tiêu chảy ở mức độ nhẹ và sức khỏe bé vẫn ổn định, cha mẹ có thể cho trẻ tiếp tục sử dụng kháng sinh theo chỉ dẫn của bác sĩ và chữa tiêu chảy cho trẻ tại nhà. Cha mẹ lưu ý không nên dùng thuốc cầm tiêu chảy trong trường hợp không cần thiết hoặc không có sự chỉ định của bác sĩ vì các loại thuốc này có thể khiến trẻ tiêu chảy và viêm ruột nặng hơn. 
Một điều cần lưu ý trong giai đoạn trẻ bị tiêu chảy là chế độ dinh dưỡng hằng ngày. Hệ tiêu hóa của trẻ khi bệnh hoạt động rất yếu ớt và trẻ hấp thụ kém hơn bình thường, do đó mẹ nên có thực đơn hợp lý. Cha mẹ không nên kiêng khem mà hãy cho trẻ ăn đầy đủ các nhóm dưỡng chất chính như đạm, đường bột, chất xơ, vitamin và khoáng chất. Thức ăn phải được chế biến dưới dạng mềm lỏng và dễ tiêu hóa. Nếu trong giai đoạn này trẻ không được ăn uống đầy đủ thì rất dễ dẫn đến suy dinh dưỡng và chậm phát triển sau này.
Tuy nhiên, cha mẹ hoàn toàn có thể chủ động giảm thiểu những tác hại của tiêu chảy do dùng kháng sinh bằng các biện pháp như bù nước và điện giải bằng đường uống với dung dịch Oresol khi trẻ có dấu hiệu mất nước. Đồng thời cung cấp cho trẻ các loại vitamin và muối khoáng, các loại vitamin nhóm B, vitamin C và các yếu tố vi lượng, chất đạm trong thịt cá. Nói không với các loại nước ngọt có gas vì chúng làm tiêu chảy trầm trọng hơn và bổ sung các lợi khuẩn cho hệ tiêu hóa qua sữa chua và men vi sinh. Tuy nhiên, bổ sung men vi sinh phải có sự tham khảo ý kiến của bác sĩ.